Boek: Straf de armen – Loïc Waquant

20 september 2010 at 12:57 Plaats een reactie


Steek alle gevangenen in de VS bij elkaar en je hebt de vierde grootste ‘stad’ van Amerika. De gevangenisindustrie hoor je daar niet over klagen, Loïc Wacquant des te meer. In Straf de armen maakt de Franse socioloog het proces van een strafsysteem en van de achterliggende ideologie.

Begin jaren 70 adviseerde een groep specialisten de toenmalige Amerikaanse president Nixon om tien jaar lang geen gevangenissen bij te bouwen. Het aantal gedetineerden was al van het begin van de jaren zestig aan het dalen en het pleidooi om het accent op herintegratieprogramma’s te leggen in plaats van op opsluiting vond steeds meer bijval. En toen keerde het tij: begin jaren tachtig was het aantal gevangenen in de VS al verdubbeld. Begin jaren negentig zelfs verviervoudigd.

Loïc Wacquant constateert het met afgrijzen. De Franse socioloog heeft een bijzondere band met de States en niet alleen omdat hij doceert in Berkeley. Toen hij als jonge gast naar Chicago trok om er verder te studeren, kwam hij terecht op een kot om de hoek van Woodlawn, een zwarte achterstandswijk. Hij leerde er boksen. In de ring noemden ze hem Busy Louie. Wie ooit een debat of lezing meemaakte, zal dat niet verbazen. Hij danst in het rond, zwaait met zijn vuisten en praat tegen honderd per uur. En zo schrijft hij ook.

Science fiction

De Verenigde Staten die hij in Straf de armen schetst, doen denken aan een sciencefictionfilm. Twee miljoen mensen zitten in een Amerikaanse cel en daarnaast staan er nog bijna zeven miljoen onder gerechtelijk toezicht. Ter vergelijking: in 2004 telde heel de Europese Unie, toen nog vijftien lidstaten die samen goed waren voor 370 miljoen inwoners, 351.000 gevangenen.

Het maakt van de Amerikaanse gevangenisindustrie de derde grootste werkgever van het land. En van gedetineerden big business. “Als we moed en creativiteit aan de dag blijven leggen bij de inzet van ons kapitaal en onze mensen, zullen wij de speerpunt blijven van de toename van de privégevangenissen en zal de waarde van ons beursaandeel voor onze aandeelhouders blijven stijgen”, citeert Loïc Wacquant ergens de grote baas van het beursgenoteerde Corrections Corporation of America.

De oorlog tegen de armen

Hoe is het zo ver kunnen komen? Alleszins niet omdat criminaliteit de inwoners van de VS in de genen zit. Wacquant plaatst de uit zijn voegen barstende strafstaat in de context van economische deregulering en afbraak van sociale rechten. En wijst erop dat nauwelijks een vierde van de Amerikaanse gedetineerden vastzit omwille van geweldfeiten, seksueel geweld, moord of ontvoering. De Verenigde Staten, stelt hij, hebben de ‘oorlog tegen de armoede’ vervangen door een ‘oorlog tegen de armen’.

“Ofwel worden ze nuttig gemaakt door hen op het spoor te zetten van onderbetaalde en ongekwalificeerde arbeid. Ofwel worden ze weggestopt in het hart van de verwoeste zwarte wijken of in strafinrichtingen, eigenlijk satellietsteden van deze getto’s.” Hij noemt de Verenigde Staten “een centaurusstaat met een liberale kop en een autoritair lijf”: laisser faire, laisser passer voor sociale ongelijkheid en voor alles wat dat veroorzaakt, maar keihard voor wie uit de boot valt en ook maar enigszins afwijkend gedrag vertoont.

Het is een verregaande analyse en af en toe stelt Wacquant de zaken nogal scherp voor. Maar het minste wat je kan zeggen is dat hij de lezer regelmatig prikkelt. Straf de armen is een straf boek dat je aan het denken zet en dat je de ook in Europa steeds luider klinkende roep om meer gevangenissen eens vanuit een andere hoek te bekijken. “Drie en een halve eeuw na het ontstaan van de eerste gevangenissen blijft de vooruitgang van de sociale en economische rechten nog steeds het efficiëntste middel om ze weer naar de achtergrond te dringen”, concludeert hij.

Thomas Blommaert

Straf de Armen, Loïc Wacquant, uitgeverij EPO. 360 blz. Kostprijs: 25 euro.

Entry filed under: Boeken. Tags: , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , .

Muziek-Jeugd: Waar is het feest? (4+) Strip: Jacquelina, slavin van plantage Driesveld

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

Trackback this post  |  Subscribe to the comments via RSS Feed


Welkom op de blog van Visie! Hier vind je…

films
boeken
theater
expo’s
vakantie- en actietips
jeugd
Ideeën of een reactie? Laat ze zeker achter!

Aantal bezoekers

  • 208,584 bezoekers

%d bloggers op de volgende wijze: